ژنرال دنسترويل ، به قول سايكس بدان علت كه نيروى ضعيفى در اختيار داشت و ملك الشعراى بهار بدان جهت كه مجادله با بلشويك‌ها را در ايران به مصلحت بريتانيا نمىدانست و نيز اجازه‌ى دفاع از گيلان را از دولت ايران نداشت ، غازيان و رشت را رها كرده به منجيل عقب نشست و در ضمن هرچه توانست از روس‌هاى سفيد را با خود برد و سرانجام نيروى قزاق ايران و قواى دنسترويل تا قزوين عقب نشستند و گيلان به دست بولشويك‌ها افتاد و اين امر دولت ايران را به هراس انداخت و به مسكو اعتراض و به مجمع اتفاق ملل ( جامعه‌ى ملل ) شكايت كرد و نيز انگليس‌ها را كه در دفاع از گيلان با نيروى قزاق همكارى نكرده بودند ، مورد سرزنش قرار داد . اما نمايندگان فرانسه در جامعه‌ى ملل صريحا اظهار داشتند كه چون قرارداد دفاعى ايران و انگليس يعنى قرارداد سال 1919 ميلادى در دفتر جامعه به ثبت نرسيده است ، به شكايت ايران نمىتوان رسيدگى كرد و اين مسئله از صلاحيت مجمع خارج است . در آن موقع روزنامه‌ى تايمز لندن ، اين امر را « يك مسخره‌بازى باشكوه » توصيف نمود . ميرزا كوچك خان جنگلى كه شرح حال و اقدامات او را بعدا خواهيم گفت ، از ضعف و ناتوانى دولت مركزى استفاده كرد و با حزب متشكل از بولشويك‌هاى قفقازى و روسى و ايرانى در گيلان متحد شد و ادارات دولتى را تصرف كرد و اندكى بعد قلمرو حكومت خود را تا مازندران بسط داد و رژيم جمهورى شمال را اعلام نمود « 1 » و كليه‌ى سفارتخانه‌هاى خارجى ، غير از سفارت انگليس موجوديت رژيم جديد را اعلام و دولت مركزى ايران را به علت عقد قرارداد 1919 غيررسمى قلمداد نمود . ميرزا كوچك خان و احسان اللّه خان گرداننده‌ى اصلى صحنه‌ى انقلاب سرخ گيلان ، روز 20 رمضان سال 1338 ( 18 خرداد 1299 شمسى ) به وسيله‌ى بيانيه‌اى كه عينا نقل مىشود ، تشكيل هيئت دولت جديد را به مردم گيلان اعلام نمودند : « به عموم اهالى محترم اعلان مىشود : كميته‌ى انقلاب سرخ پس از تشكيل حكومت جديد و ابلاغ رسمى آن ، اشخاص ذيل را براى دواير مملكتى به كميسرى معين نموده و معرفى مىكند كه عموما در امور مربوطه به آن‌ها مراجعه كرده و از هر دايره‌ى خلاف صحت و قانون مشاهده كنند ، بدون ملاحظه ابلاغ نمايند : كميسر داخله : مير شمس الدين ؛ خارجه : سيد جعفر ( محسنى ) ؛

--> ( 1 ) - جمهورى بولشويكى در اوايل سال 1300 شمسى ، رجب 1339 قمرى ، داراى نيروى منظمى به عده‌ى 500 / 8 نفر و مجهز به توپخانه‌ى صحرايى و مسلسل و ساير سلاح‌هاى مؤثر بوده است .